Eduscience

Eduscience

„Las karboński” już niedługo odrodzi się po zimowym śnie, jest jednym z obowiązkowych punktów wycieczki EDUSCIENCE do Raciborza.

Skrzyp olbrzymi (Equisetum maximum), bo o nim tu mowa, jest rośliną która stanowi żywą pamiątkę fauny karbońskiej. Gatunek ten występuje coraz rzadziej ze względu na zmniejszanie się powierzchni jego siedlisk wskutek działalności człowieka. W Polsce jest prawnie chroniony ma stanowiska w Karpatach, rzadziej w Sudetach i na Niżu Polskim w północnej części kraju. Niech zatem nikogo nie dziwi radość autora, gdy co roku obserwuje w Raciborzu odradzanie się jednego z kilku łanów skrzypu olbrzymiego.

Roślina ta u nas znajduje się też na edukacyjnym szlaku przyrodniczym i jest poznawana przez uczestników wycieczek EDUSCIENCE. Aby chronić przyrodę (szczególnie zagrożoną) we właściwy sposób, należy spełnić wiele warunków. Oprócz dobrych przepisów prawnych i fachowców dbających o ich wypełnianie powinno się kłaść duży nacisk na powszechną edukację na temat chronionych obiektów i organizmów w celu przekazania laikom przystępnej wiedzy o otaczającym ich środowisku. Skrzypowi olbrzymiemu z całą pewnością należy się uwaga edukacyjna. Podziwianie reliktowego „lasu karbońskiego” na Górnym Śląsku wzmacnia świadomość, że rośnie o około 600 metrów nad poziomem swoich pobratymców z karbonu.

Jego rodowód sięga karbonu to jest okresu w dziejach Ziemi  od 360 do 290 milionów lat temu. Co prawda las karboński nie przypominał obecnych lasów. Rosły w nich drzewiaste paprotniki w tym 30-to metrowe widłaki, lipodendrony, sigilarie oraz skrzypowe, których największymi przedstawicielami były 20-to metrowe kalamity o średnicy pnia od 1 do 4 metrów. Rośliny te w procesach geologicznych utworzyły pokłady węgla. Obecnie można spotkać ich ślady w skamielinach.

Z punktu widzenia botaniki rośliny skrzypowe stanowią grupę reliktową występującą w obszarach strefy umiarkowanej, w miejscach wilgotnych i cienistych. Skrzyp olbrzymi jest byliną, która wytwarza kłos zarodnikowy o długości od 4 do 8 centymetrów. Latem z kolei – pędy płonne o średniej wysokości 150 centymetrów. Charakterystycznym elementem budowy łodygi (tak było też w karbonie) są specyficzne kanały powietrzne z centralnym kanałem rdzeniowym. Roślina w swym pokroju jest bardzo dekoracyjna.

Zapraszam na wycieczki EDUSCIENCE do Raciborza!

Tekst: Jan Kalabiński

Zachęcamy do obejrzenia bogatej galerii zdjęć.

Zdrowe opalanie, czyli jakie?

Jak długo mogę się dziś opalać? To pytanie zadajemy sobie szczególnie w bardzo słoneczne dni. Czy możliwe jest wyznaczenie czasu opalania, w którym naszemu organizmowi dostarczymy dawkę promieniowania potrzebną do wytworzenia witaminy D3, a jednocześnie…

Czytaj więcej

Wakacyjna lektura dla nauczycieli

Zachęcamy do wpisania na swoją wakacyjną listę lektur dwóch nowych raportów dotyczących edukacji przyrodniczej. To idealne lektury letnie dla tych wszystkich, którzy zainteresowani są nauczaniem STEM oraz wykorzystaniem gier w nauczaniu!

Czytaj więcej